Rất nhiều người ngại chuyện kinh nguyệt: trong một khảo sát ở Anh, gần một nửa số bạn gái thừa nhận thấy ngượng. Bạn không có vấn đề gì cả. Sự ngại ngùng này đã được “dạy” cho chúng ta suốt nhiều năm, và có thể bớt dần từng chút một.
Sự xấu hổ này từ đâu ra?
Mỗi tháng có 1,8 tỉ người có kinh, vậy mà người ta vẫn giấu giếm. Có nơi đến giờ vẫn gọi kinh nguyệt là “ô uế”, còn quảng cáo băng vệ sinh đầu tiên dùng chất lỏng màu đỏ thay vì màu xanh chỉ mới xuất hiện năm 2017. Chúng ta lớn lên giữa những lời thì thầm và miếng băng giấu trong tay áo, nên cảm giác ngại ngùng tưởng như tự nhiên, dù thật ra là do học mà có.
Bị lem giữa chỗ đông người thì làm sao?
Trước hết là việc thực tế: buộc áo khoác hoặc áo hoodie ngang eo và tìm băng vệ sinh. Giặt quần áo bằng nước lạnh càng sớm càng tốt, và để sẵn quần lót dự phòng trong ba lô cho những lúc như vậy. Gần như ai cũng từng bị lem ít nhất một lần, nên bạn đang ở trong một hội rất đông đấy.
Làm sao để bớt ngại?
Bắt đầu bằng một bước nhỏ vừa sức: nói với bạn thân “mình đang có kinh” hoặc cầm miếng băng trên tay mang vào nhà vệ sinh. Ở quầy thu ngân, băng vệ sinh được quét mã y như ổ bánh mì, và thu ngân ngày nào cũng thấy. Mỗi lần nói và làm sẽ dễ hơn, mà cũng chẳng cần kể với tất cả mọi người.
Vì sao xấu hổ lại cản trở sức khỏe?
Vì xấu hổ, các bạn gái đôi khi im lặng chịu đau và trì hoãn đi khám. Theo Plan International, vì sợ bị lem hoặc bị chế giễu mà có bạn còn nghỉ học. Khi chuyện kinh nguyệt được nói đến bình thản, sẽ dễ hơn để kịp thời nói với người lớn: “Đau quá, không đứng dậy nổi”.
Bị trêu chọc thì làm sao?
Không chỉ mình bạn bị vậy đâu: ở Anh, cứ 5 bạn gái từ 14 đến 21 tuổi thì có 1 bạn từng bị trêu chọc hoặc bắt nạt vì kinh nguyệt. Có thể bình thản đáp “Ừ, đang có kinh. Thì sao?” rồi bỏ đi: những người trêu chọc chỉ muốn thấy bạn phản ứng.
Nếu chuyện đó lặp đi lặp lại, đó đã là bắt nạt. Hãy kể với một người lớn bạn tin tưởng: bố mẹ, thầy cô, chuyên viên tâm lý ở trường. Người lớn thường có thể chặn việc bắt nạt mà kẻ bắt nạt không biết ai đã kể.
Câu hỏi thường gặp
Có bình thường không nếu tôi giấu điều này?
Đúng, đó là chuyện riêng của bạn, và không cần kể với ai cả. Điều khác biệt là bạn giấu vì muốn hay vì sợ. Nếu nỗi sợ khiến bạn không dám xin băng vệ sinh hay nói mình bị đau, hãy nói chuyện về nó với người bạn tin tưởng.
Nói với bố thế nào là mình cần băng vệ sinh?
Ngắn gọn và rõ ràng: “Bố ơi, mua giúp con loại băng này nhé” kèm ảnh chụp bao bì. Như vậy bố không phải đứng đoán trước kệ hàng. Nếu khó mở lời, hãy nhờ một người lớn khác.
Xin nghỉ giờ thể dục thế nào khi bị đau?
Đến gặp thầy cô trước giờ học và nói nhỏ: “Em đang có kinh, đau lắm, hôm nay em tập nhẹ thôi được không ạ?” Vận động nhẹ như đi bộ còn giúp giảm đau, nhưng không cần cố chạy khi đang đau nhiều.
Tôi đã bị trêu chọc và nó vẫn còn trong tôi
Những lần bị làm tổn thương đúng là có thể nhớ mãi nhiều năm. Thử kể chuyện đó với ai đó sẽ lắng nghe mà không cười cợt, hoặc kể với mình. Nếu ký ức đó cản trở cuộc sống, các nhà tâm lý có thể giúp, và bạn không cần phải tự xoay xở một mình.
Tóm lại
- Bỏ sẵn băng vệ sinh và quần lót dự phòng vào ba lô
- Hẹn với bạn thân để cứu nhau khi cần
- Nếu cứ bị trêu chọc hoài, hãy kể với người lớn
Nguồn: Plan International UK: What is period stigma
Nội dung mang tính giáo dục; không thay thế lời khuyên y tế chuyên nghiệp.