Heel veel mensen schamen zich voor hun menstruatie: in een Britse enquête gaf bijna de helft van de meisjes toe dat ze het gênant vinden. Er is niets mis met je. Dat ongemak is ons jarenlang aangeleerd, en je kunt het beetje bij beetje afleren.
Waar komt die schaamte vandaan?
Elke maand menstrueren 1,8 miljard mensen, en toch wordt het verstopt. Op sommige plekken heet menstruatie nog steeds ‘onrein’, en de eerste reclame voor maandverband met rode vloeistof in plaats van blauwe kwam pas in 2017. We zijn opgegroeid met gefluister en maandverband in je mouw, dus het ongemak voelt natuurlijk, terwijl het gewoon is aangeleerd.
Wat doe je als je doorlekt waar anderen bij zijn?
Eerst het praktische: knoop een trui of hoodie om je middel en zoek een maandverband. Spoel je kleren zo snel mogelijk uit met koud water, en hou voor zo'n geval een reserveonderbroek in je rugzak. Bijna iedereen lekt minstens één keer door, dus je bent in goed gezelschap.
Hoe schaam je je minder?
Begin met een kleine stap die je aankunt: tegen een vriendin zeggen ‘ik ben ongesteld’ of een maandverband gewoon in je hand naar de wc brengen. Bij de kassa wordt maandverband net zo gescand als brood, en de caissière ziet het elke dag. Elke keer wordt het makkelijker om erover te praten en het te doen, en je hoeft het niet aan iedereen te vertellen.
Waarom is schaamte slecht voor je gezondheid?
Door schaamte zeggen meisjes soms niets over pijn en stellen ze een bezoek aan de dokter uit. Volgens Plan International blijven sommigen zelfs thuis van school uit angst om door te lekken of uitgelachen te worden. Als er rustig over menstruatie wordt gepraat, zeg je makkelijker op tijd tegen een volwassene: ‘Het doet zo'n pijn dat ik niet kan opstaan.’
Wat doe je als ze je ermee plagen?
Je bent echt niet de enige: in Groot-Brittannië werd een op de vijf meisjes van 14 tot 21 jaar geplaagd of gepest vanwege haar menstruatie. Je kunt rustig antwoorden ‘Ja, ik ben ongesteld. En?’ en weglopen: wie plaagt, wil een reactie van je.
Gebeurt het steeds weer, dan is het pesten. Vertel het aan een volwassene die je vertrouwt: een ouder, een leraar, de vertrouwenspersoon op school. Volwassenen kunnen pesten vaak stoppen zonder dat de pester te weten komt wie het heeft verteld.
Veelgestelde vragen
Is het normaal dat ik het verberg?
Ja, het is je eigen zaak, en je hoeft het niet aan iedereen te vertellen. Het verschil zit erin of je het verstopt omdat je dat wilt of uit angst. Houdt angst je tegen om een maandverband te vragen of over pijn te praten, praat daar dan over met iemand die je vertrouwt.
Hoe zeg ik tegen mijn vader dat ik maandverband nodig heb?
Kort en duidelijk: ‘Pap, wil je dit maandverband voor me kopen?’ plus een foto van het pak. Dan hoeft hij niet te gokken bij het schap. Loopt het gesprek niet lekker, vraag het dan aan een andere volwassene.
Hoe krijg je vrij van gym als je pijn hebt?
Loop voor de les naar je docent en zeg zachtjes: ‘Ik ben ongesteld en heb veel pijn, mag ik het vandaag rustig aan doen?’ Rustig bewegen zoals wandelen helpt zelfs tegen pijn, maar door hevige pijn heen rennen hoeft niet.
Ze hebben me al gepest en het zit vanbinnen
Kwetsende momenten kunnen je echt jaren bijblijven. Probeer erover te vertellen aan iemand die luistert zonder te lachen, of aan mij. Zitten de herinneringen je leven in de weg, dan kan een psycholoog helpen, en je hoeft het niet alleen op te lossen.
Kort samengevat
- Stop een extra maandverband en onderbroek in je rugzak
- Spreek met een vriendin af dat jullie elkaar helpen
- Word je steeds weer geplaagd, vertel het dan aan een volwassene
Bron: Plan International UK: What is period stigma
Educatieve inhoud; het vervangt geen professioneel medisch advies.