Reglden çok kişi utanır: İngiltere'deki bir ankette kızların neredeyse yarısı regl yüzünden mahcup hissettiğini söyledi. Sende hiçbir sorun yok. Bu utanç bize yıllarca aşılandı ve yavaş yavaş azaltılabilir.
Bu utanç nereden geliyor?
Her ay 1,8 milyar insan regl oluyor, ama yine de saklanıyor. Bazı yerlerde hâlâ “kirli” sayılıyor, mavi yerine kırmızı sıvının kullanıldığı ilk ped reklamı ise ancak 2017'de yayınlandı. Fısıltılar ve yeninde saklanan pedlerle büyüdük, bu yüzden utanç doğal geliyor, oysa sadece öğrenildi.
Herkesin içinde sızdırırsa ne yapmalı?
Önce pratik kısmı: beline bir hırka ya da sweatshirt bağla ve bir ped bul. Kıyafetini ilk fırsatta soğuk suyla yıka, sırt çantanda da böyle anlar için yedek külot dursun. Neredeyse herkes en az bir kez sızdırır, yani kalabalık bir kulüptesin.
Daha az nasıl utanırım?
Gücünün yettiği küçük bir adımla başla: bir arkadaşına “regl oldum” demek ya da pedi tuvalete elinde götürmek. Kasada ped de ekmek gibi okutulur, kasiyer onları her gün görür. Her seferinde bunu söylemek ve yapmak kolaylaşır, bu arada herkese anlatmak zorunda da değilsin.
Utanç sağlığa neden zarar verir?
Utanç yüzünden kızlar bazen ağrılarını anlatmaz ve doktora gitmeyi erteler. Plan International'ın verilerine göre bazıları sızdırma ya da alay edilme korkusuyla okulu bile kaçırıyor. Regl hakkında rahatça konuşulduğunda bir büyüğe zamanında “Öyle ağrıyor ki kalkamıyorum” demek kolaylaşır.
Dalga geçerlerse ne yapmalı?
Bunu yaşayan tek kişi sen değilsin: İngiltere'de 14 ila 21 yaş arasındaki her beş kızdan biriyle regl yüzünden dalga geçilmiş ya da zorbalık yapılmış. Sakin sakin “Evet, regl oldum. Ne olmuş?” deyip uzaklaşabilirsin: dalga geçenlerin istediği senin tepkin.
Bu tekrar ediyorsa artık zorbalıktır. Güvendiğin bir büyüğe anlat: annene ya da babana, öğretmenine, okul psikoloğuna. Büyükler çoğu zaman zorbalığı, zorbalık yapan kişi kimin söylediğini öğrenmeden durdurabilir.
Sık sorulan sorular
Bunu gizlemem normal mi?
Evet, bu senin kendi meselen ve herkese anlatman gerekmiyor. Fark, bunu isteyerek mi yoksa korktuğun için mi sakladığında. Korku ped istemene ya da ağrını söylemene engel oluyorsa, bunu güvendiğin biriyle konuş.
Babama ped lazım olduğunu nasıl söylerim?
Kısa ve net: “Baba, bana şu pedlerden alır mısın?” ve paketin fotoğrafı. Böylece rafın önünde tahmin yürütmek zorunda kalmaz. Konuşma bir türlü olmuyorsa başka bir büyükten iste.
Ağrım varsa beden eğitiminden nasıl izin isterim?
Dersten önce öğretmenine git ve sessizce söyle: “Regl oldum, çok ağrım var, bugün biraz hafif tutabilir miyim?” Yürümek gibi hafif hareketler ağrıya iyi bile gelir, ama şiddetli ağrıyla koşmana gerek yok.
Dalga geçildim ve bu içimde kaldı
Kırıcı anlar gerçekten yıllarca akılda kalabilir. Bunları alay etmeden dinleyecek birine ya da bana anlatmayı dene. Anılar hayatını zorlaştırıyorsa psikologlar bununla çalışır, tek başına baş etmek zorunda değilsin.
Kısaca
- Sırt çantana yedek bir ped ve külot koy
- Bir arkadaşınla birbirinizi kurtarmak için anlaşın
- Dalga geçmek tekrar tekrar oluyorsa bir büyüğe anlat
Kaynak: Plan International UK: What is period stigma
Eğitim içeriğidir; profesyonel tıbbi tavsiye yerine geçmez.